Take a fresh look at your lifestyle.

Gastrointestinal Sistem Salgıları Fizyoloji Ders Notu / Tıp Fakültesi Dönem 2

0 71

NOT: Yukarıda Zenginleştirilmiş metin görümündeki PDF halinden okumanızı tavsiye ediyorum. Microsoft Word’te kullanılan bir takım elementler WordPress Editörde desteklenmediği için alttaki yazı düz yazı şeklinde görülmektedir. Lütfen PDF’teki resim şeklinde okuyunuz bu düz yazı kısmı Arama Motorları için eklenmiştir.


3-Gastrointestinal Sistem Salgıları

Sindirim Kanalı Bezleri Görevleri

  • Sindirim enzim, faktör ve sıvıları
    • Parçalamak, küçültmek (proteaz, lipaz vb)
    • Emilmeyi kolaylaştırmak (Safra tuzu, intrensek faktör vb)
    • Emilim ve enzimatik parçalama için uygun ozmotik ve iyonik ortam hazırlamak (midede asit ortam, duodenumda alkali ortam)
    • Barsak epitelini büyütmek, korumak (Epidermal büyüme faktörü-EGF)
    • Kan sıvısı homeostazisini sağlamak
    • Salgı IgA sı ve diğer antibakteriyel maddeleri salgılamak
  • Mukus
    • Kayganlaştırmak ve korumak

☆İntrensek Faktör→ B12 vitaminin emilimini sağlar. Eksikliğinde B12 emilimi zorlaşır.

☆İntrensek Faktör eksikliğinde pernisiyöz anemi oluşur.

Salgı bezlerini uyarı mekanizmaları:

Nörokrin mekanizma: Salgı hücrelerini innerve eden sinir uçlarından salgılanan nörotransmitterler (vagustan ACh)

Endokrin mekanizma: Uzak hc lerden kana salgılanan hormonlar (midede G hc lerinden gastrin salgısını uyarır)

Parakrin mekanizma: Yakın komşu hcler hedef hc lerine difüzyonla etki ederler (histamin = gastrik HCl salgısı)

☆☆☆SORU!!! ☆☆☆

Histamin→ H2 Reseptörü ! üzerinden pariyetel hücrelerden ! HCL Salgıaltır

N.Vagus → GRP salgıaltır. (Gastrin)

Aldesteron→ İnce Bağırsakta tuzun tutulumunu sağlar ! Na-K pompası üzerinden ! Tuz tutulunca su geri emilir.

Salgı bezlerini uyaran faktörler:

Besinin epitele teması

Lokal mükus salgısı

Sinir sistemi uyarısı(enterilk)

Dokunma

Kimyasal uyarı

Barsak duvarının gerilmesi☆

Hormonal uyarı

Peptid yada polipeptid yapılı

Barsakta besin varlığı uyarır

Kan yoluyla bezlere taşınır

Mide ve duodenum salgılarının kontrolü

Salgı bezlerinin uyarılması

Parasempatik uyarı:

Salgılama hızında artış

N. Glossofaringeus ve Vagus yoluyla innerve olan tükrük, yemek borusu, mide, pankreas, duodenal bezler

Pelvik sinirle innerve olan distal kolon

Sempatik uyarı:

Salgılamada hafif ya da orta derecede artış

Bez damarlarında daralma

Jejenum,ileum, çıkan ve transvers kolon salgıları lokal kontrollü

Medulla Spinaliste:

Parasempatik→Kolinerjik → kraniosakral kısım

Sempatik→ orta kısım

G:\isbelgeler\mersin\asetet arşivi\metabolizma\sindirim sistemi\MOTIL7.JPG☆P Maddesi: Nörotransmitterdir ve ağrıda göre alır.

Kapsesin: Modilatör

☆VIP: HCO3- içeren alkali sıvı salınımı artırırlar.

Asetilkolin ile beraber salınır ve vazodilatatör sekresyonu

artırır.

☆Sekretin: Pankreastada aynı etkiyi yapar.

☆Nöropeptit Y: Açlık merkezini uyarır. Oroksojenik yani

iştah artıran maddedir.

☆Nöroadraneliln ile beraber Nöropeptit Y salınır.

☆Asetilkolin ile beraber VIP salınır.

Müküs Salgısı: Su, Elektrolit Ve Glikoprotein Yapılı Kalın Bir Salgıdır

Tükürük Salgısı: IgA:Anne sütünde bulunur ve emzirme ile bebeğe geçer.

Dopamin Asetilkolini kontrol altında tutar.

Parkinsonda dopamin düşer bundan dolayı asetlikolin artar→ ağız salgıları çok artar , bradikardi, pupilla küçülür bu semptomlar parkinsonda erken tanıda kullanılabilir.

Tükrük salgısının sinirsel kontrolü:

Beyin sapının superior ve inferior salivatuar çekirdeklerinden parasempatik lifler (Ach ve VIP) ☆

Salgıyı etkileyen faktörler

Ekşi (asit) tat 8-20 kez hızlandırır

Pürüzsüz cisimler hızlandırır, pürtüklüler azaltır

Üst merkezler uyarır ya da baskılar (ön hipotalamus,amigdala)

Mide barsak refleksleri artırır

Sempatik uyarı orta derecede artırır

Kan damarlarının genişlemesi, daralması

  • Parasempatik uyarı genişletir
  • Sempatik uyarı daraltır
  • Salgının kendisi kan damarlarını genişletir (kallikrein vazodilatatör bradikinine dönüşür)

Atropin: Kolinerjik salgıyı baskılar. Sekresyon azalır.

Yemek Borusu Salgısı

Orta bölümlerde basit müköz bezlerden

Üst özofagus ve mide bileşkesinde birleşik müköz bezlerden mukus salgısı

Yutkunurken kayganlaştırıcı etki

Mide sıvılarından koruyucu etki

☆☆☆SORU!!! ☆☆☆

Özefagusta bir besin maddesinin ilerlemesi durursa →Sekonder Peristaltizm başlar.

Mide Salgısı

    • Oksintik (gastrik bezler)
        • Mide proksimalindeki gövde ve fundusta %80 lik alanda
        • HCl, pepsinojen, intrensek faktör ve müküs
    • Pilorik bezler
        • Distalde antrumdaki %20 lik alanda
        • Gastrin , müküs

-Mide pH’ı 5’in üstüne çıktığında G Hücrelerinden Gastrin salınır.

Yüzeyel Müküs Hücreleri:

  • Bezler arasındaki tüm yüzeyde yerleşik
  • Aşırı visköz müküs salgılarlar
    • Yüzey 1 mm den kalın bu müküsle kaplı (fiziksel engel)
    • Alkalidir, normal mide duvarını asit salgının etkisinden korur (kimyasal engel)
    • Besin teması ve mukoza tahrişi salgıyı uyarır

☆Oksintik (Gastrik) Hücreler ve Salgıları

  • Boyun hücreleri (müküs)
  • Esas hücreler (pepsinojen)
  • Pariyetal hücreler (HCl ve IF)
  • Enterokromafin hücreler (histamin)

Aşırı stres gibi durumlarda sempatik sinir sisteminin etkisi artar buna bağlı olarak salgılar azalır ve sonuçta gastrit olur.

Gastrik Lipaz: Bütrik asit sindiriminde etkilidir.

HCl Salgı Mekanizması

Paryetal hücre salgısı

    • HCl asit içerir
    • pH 0.8
    • K içerir
  1. Kanalcıklara aktif olarak Cl pompalanıp, hc içine aktif olarak Na alınır
  2. Kanal içi potansiyel -40 ile -70 mV
  3. K ve Na iyonları kanalcıklara sürüklenir
  4. Sitoplazmada Su H ve OH a ayrışır
  5. H aktif olarak kanalcıktaki K ile değiştirilir (H-K-ATPaz)
  6. Na aktif olarak hc ye geri emilir
  7. H ve Cl kanalcıkta HCl oluşturur
  8. Kanalcıklara osmozla su geçer
  9. Sitoplazmada OH CO2 ile birleşir HCO3 oluşur, kana verilir Cl alınır. Cl , HCO3 ile yer değiştiriyor.

☆IF Salgısı

  • Pariyetal hücrelerden salgılanır
  • İleumda B12 vit emilimi için gerekli
  • Kronik atrofik gastrit aklorhidri ve pernisiyöz anemiye neden olur

☆Karbonik Anhidraz enzimi H+ olumu için önemlidir.

Karbonik Anhidraz’ın bulunduğu yerler:

Eritrosit,

Böbrek epitel hücreleri ,

Kan-Beyin bariyerinin arkası,

Pankreasta HCL Salgılayan hücreler

G:\isbelgeler\mersin\asetet arşivi\metabolizma\sindirim sistemi\HCL düzenlenmesi.JPG

☆Enterokromafin Hücre Salgısı

  • Gastrik bezin derinlerinde paryetal hc lerle temas halinde

Histamin salgılarlar / Histamin: H2 reseptörü üzerinden HCL salgılatır.

  • HCl asit yapım ve salgı hızı histamin miktarı ile ilişkili
  • Uyaranlar
    • Gastrin hormonu
    • Vagustan Ach salınımı
    • Mide duvarı Enterik S.S den salgılanan hormonlar

Mide asit salgısının uyarılması:

Sinirsel : Ach

Endokrin: Gastrin

Lokal : Histamin

Asetilkolin:

-GRP’yi artırıp gastrin salınımını sağlar. HCL salgıaltır.

-Direkt olarak pariyetel hücrelerden HCL salgılatır.

Pepsinojen Salgısı

  • Mide müköz ve peptik hücrelerinden farklı birkaç çeşit pepsinojen salınır
    • İşlevleri aynı, protein sindirimi
  • Aktif şekli pepsin
    • HCl ve pepsin varlığı pepsinojeni pepsine çevirir
  • Vagal Ach ve asit varlığı ile peptik hc ler uyarılır

Pilorik Bezin Salgısı

  • Pariyetal hc yok, Peptik hc içeriği az
  • Çokça müköz hc içerir
    • İnce müsin salgılar
    • Kayganlaştırma ve duvarı asitten koruma
  • Antral G hc leri Gastrin hormonu salgılar
    • Et veya protein içeren besinler uyarıcı
    • Histamin salgısını doğrudan uyarır

Gastrin→sGRP→ En güçlü vazodilatatör salgılatır.

Mide Salgısının İntestinal Etkenlerle Baskılanması

  • Sempatik ve vagus lifleri ile yayılan enterogastrik refleks mide hareketlerini yavaşlatır
    • Gerilme, asit varlığı, protein parçalanma ürünleri varlığı, mukoza tahrişi refleksi uyarır

Sekretin, GIP, VIP, CCK ve somatostatin hormon salgısı mide hareketlerini yavaşlatır ☆☆☆SORU!!! ☆☆☆ Aşağıdakilerden hangisi mide hareketlerini yavaşlatmaz ?

    • Asit, yağ, protein yıkım ürünleri, hiperozmotik sıvı varlığı, irritan maddeler hormon salgısını uyarır

Refleksler: Aşağıdan yukarı inhibisyon, yukarıdan aşağı eksistiyon şeklinde.

☆Enterogastrik Refleks →Mideyi baskılar , mide hareketlerini yavaşlatır.

☆☆Tersine Peristalizm →Kusma

Pankreas Salgısı

Pankreas enzimleri pankreastan inaktif olarak salındıkları için pankreası sindirmezler.

Pankreatik Bikarbonat Ve Sindirim Enzimleri:

  • Bikarbonat: Asit kimusun nötralizasyonu

Yağların Sindirimi:

Lingual Lipaz

Gastrik Lipaz

Enterik Lipaz

Pankreatik Lipaz / En Önemlisi

  • Enzimler: Protein, karbonhidrat ve yağ sindirimi
  • Proteolitik enzimler
    • Tripsin ve Kimotripsin: büyük peptidlere
    • Karboksipeptidaz: a.asitlere kadar parçalar
  • Pankreatik amilaz
    • Nişasta, glikojen ve diğerlerini (sellüloz hariç) disakkarit ve trisakkaritlere kadar parçalar
  • Pankreatik yağ enzimleri
    • Lipaz
    • Kolestrol esteraz
    • fosfolipaz

Enterokinaz Ve Antitripsin Enzimler

  • Barsak duvarından salgılanan enteropeptidaz (enterokinaz) tripsinojeni tripsine çevirir
  • Tripsin kendini ve diğerlerini aktifler
  • Proteolitik enzim üreten hc ler aynı zamanda antitripsin üretirler ve tripsinin hc içinde, asinüsler ve kanalcıklarda aktivasyonunu engeller
    • Yetersiz kalırsa akut pankreatit gelişir

Karbonik Anhidraz enziminin kofaktrörü : Çinkoz (Zn)

G:\isbelgeler\mersin\asetet arşivi\metabolizma\sindirim sistemi\pankreas salgı düzenleme.jpg

Pankreas Salgısının Düzenlenmesi

  • Uyaranlar
    • Ach salgısı: Vagal ve enterik kolinerjik uçlardan
    • Kolesistokinin salgısı: Besin girişi sonrası duodenum ve jejenumdan
    • Sekretin salgısı: İnce barsağa asidik kimus girişiyle
  • Kolesistokinin ve Ach asiner hc leri uyarıp bol enzimli sıvı salgılatır
  • Sekretin, Ach ve CCK kanal epitel hc lerini uyarıp sulu bikarbonat salgılatır

I Hücrelerinden Kolesistokinin salınır.

S Hücrelerinden Sekretin salınır.

Triptofan: İnsulini kandan uzaklaştıran tek aminoasit. ayrıca Seratonin prekürsörü.

Melatonin- Seratonin-Triptofan = Birbiri ile ilişkili.

İnce Bağırsak Salgıları

Brunner Bezleri

  • Pilor-duodenum bileşkesinde yerleşik, bileşik müköz bezler
  • Alkalen müküs salgılar, duvarı asitten korur
  • Uyaranları
    • Dokunma ve irritasyon
    • Vagal uyarı
    • Sekretin
  • Sempatik uyarı baskılarsa bunun sonucunda duodenal ülser olabilir.

Lieberkühn Kriptaları

  • Tüm ince barsak yüzeyindeki çukurcuklar
  • Goblet hücreleri
    • Müküs salgılar
  • Enterositler
    • ESS benzeri su ve elektrolit salgılar pH 7.5-8.0
    • Yapım hızı 1800ml/gün
    • Villüslardan hızla geri emilirler
    • Madde geçişini kolaylaştırıcı etki
    • Peptidaz, sükraz, maltaz, izomaltaz, laktaz, intestinal lipaz salgılarlar
    • Hc ler dipten yüzeye göç ederler, yaşam süresi 5 gün

Kalın Bağırsak Salgıları: / Pıhtılaşmada önemli olan K Vitamini emilimi gerçekleşir

Kalın bağırsakta emilim aminoasit , glikoz yada yağ asiti düzeyinde olduğu için en küçük birimlere parçalanmalı.

Müküs Salgısı

  • Lieberkühn kriptalarından bol müküs salgılayan hc
    • Duvarı korur ve dışkıyı yapıştırır
  • Az sayıda bikarbonat salgılayan hc
  • Villüs yok, enzim içermez
  • Dokunma ve lokal refleksler uyarır
  • Parasempatik uyarı distal 2/3 ünü uyarır
  • Duygusal olaylar müküslü salgı yaptırır
  • Enterit müküsle birlikte bol sıvı ve elektrolit salgılatır

3-Gastrointestinal Sistem Salgıları

Sindirim Kanalı Bezleri Görevleri

  • Sindirim enzim, faktör ve sıvıları
    • Parçalamak, küçültmek (proteaz, lipaz vb)
    • Emilmeyi kolaylaştırmak (Safra tuzu, intrensek faktör vb)
    • Emilim ve enzimatik parçalama için uygun ozmotik ve iyonik ortam hazırlamak (midede asit ortam, duodenumda alkali ortam)
    • Barsak epitelini büyütmek, korumak (Epidermal büyüme faktörü-EGF)
    • Kan sıvısı homeostazisini sağlamak
    • Salgı IgA sı ve diğer antibakteriyel maddeleri salgılamak
  • Mukus
    • Kayganlaştırmak ve korumak

☆İntrensek Faktör→ B12 vitaminin emilimini sağlar. Eksikliğinde B12 emilimi zorlaşır.

☆İntrensek Faktör eksikliğinde pernisiyöz anemi oluşur.

Salgı bezlerini uyarı mekanizmaları:

Nörokrin mekanizma: Salgı hücrelerini innerve eden sinir uçlarından salgılanan nörotransmitterler (vagustan ACh)

Endokrin mekanizma: Uzak hc lerden kana salgılanan hormonlar (midede G hc lerinden gastrin salgısını uyarır)

Parakrin mekanizma: Yakın komşu hcler hedef hc lerine difüzyonla etki ederler (histamin = gastrik HCl salgısı)

☆☆☆SORU!!! ☆☆☆

Histamin→ H2 Reseptörü ! üzerinden pariyetel hücrelerden ! HCL Salgıaltır

N.Vagus → GRP salgıaltır. (Gastrin)

Aldesteron→ İnce Bağırsakta tuzun tutulumunu sağlar ! Na-K pompası üzerinden ! Tuz tutulunca su geri emilir.

Salgı bezlerini uyaran faktörler:

Besinin epitele teması

Lokal mükus salgısı

Sinir sistemi uyarısı(enterilk)

Dokunma

Kimyasal uyarı

Barsak duvarının gerilmesi☆

Hormonal uyarı

Peptid yada polipeptid yapılı

Barsakta besin varlığı uyarır

Kan yoluyla bezlere taşınır

Mide ve duodenum salgılarının kontrolü

Salgı bezlerinin uyarılması

Parasempatik uyarı:

Salgılama hızında artış

N. Glossofaringeus ve Vagus yoluyla innerve olan tükrük, yemek borusu, mide, pankreas, duodenal bezler

Pelvik sinirle innerve olan distal kolon

Sempatik uyarı:

Salgılamada hafif ya da orta derecede artış

Bez damarlarında daralma

Jejenum,ileum, çıkan ve transvers kolon salgıları lokal kontrollü

Medulla Spinaliste:

Parasempatik→Kolinerjik → kraniosakral kısım

Sempatik→ orta kısım

G:\isbelgeler\mersin\asetet arşivi\metabolizma\sindirim sistemi\MOTIL7.JPG☆P Maddesi: Nörotransmitterdir ve ağrıda göre alır.

Kapsesin: Modilatör

☆VIP: HCO3- içeren alkali sıvı salınımı artırırlar.

Asetilkolin ile beraber salınır ve vazodilatatör sekresyonu

artırır.

☆Sekretin: Pankreastada aynı etkiyi yapar.

☆Nöropeptit Y: Açlık merkezini uyarır. Oroksojenik yani

iştah artıran maddedir.

☆Nöroadraneliln ile beraber Nöropeptit Y salınır.

☆Asetilkolin ile beraber VIP salınır.

Müküs Salgısı: Su, Elektrolit Ve Glikoprotein Yapılı Kalın Bir Salgıdır

Tükürük Salgısı: IgA:Anne sütünde bulunur ve emzirme ile bebeğe geçer.

Dopamin Asetilkolini kontrol altında tutar.

Parkinsonda dopamin düşer bundan dolayı asetlikolin artar→ ağız salgıları çok artar , bradikardi, pupilla küçülür bu semptomlar parkinsonda erken tanıda kullanılabilir.

Tükrük salgısının sinirsel kontrolü:

Beyin sapının superior ve inferior salivatuar çekirdeklerinden parasempatik lifler (Ach ve VIP) ☆

Salgıyı etkileyen faktörler

Ekşi (asit) tat 8-20 kez hızlandırır

Pürüzsüz cisimler hızlandırır, pürtüklüler azaltır

Üst merkezler uyarır ya da baskılar (ön hipotalamus,amigdala)

Mide barsak refleksleri artırır

Sempatik uyarı orta derecede artırır

Kan damarlarının genişlemesi, daralması

  • Parasempatik uyarı genişletir
  • Sempatik uyarı daraltır
  • Salgının kendisi kan damarlarını genişletir (kallikrein vazodilatatör bradikinine dönüşür)

Atropin: Kolinerjik salgıyı baskılar. Sekresyon azalır.

Yemek Borusu Salgısı

Orta bölümlerde basit müköz bezlerden

Üst özofagus ve mide bileşkesinde birleşik müköz bezlerden mukus salgısı

Yutkunurken kayganlaştırıcı etki

Mide sıvılarından koruyucu etki

☆☆☆SORU!!! ☆☆☆

Özefagusta bir besin maddesinin ilerlemesi durursa →Sekonder Peristaltizm başlar.

Mide Salgısı

    • Oksintik (gastrik bezler)
        • Mide proksimalindeki gövde ve fundusta %80 lik alanda
        • HCl, pepsinojen, intrensek faktör ve müküs
    • Pilorik bezler
        • Distalde antrumdaki %20 lik alanda
        • Gastrin , müküs

-Mide pH’ı 5’in üstüne çıktığında G Hücrelerinden Gastrin salınır.

Yüzeyel Müküs Hücreleri:

  • Bezler arasındaki tüm yüzeyde yerleşik
  • Aşırı visköz müküs salgılarlar
    • Yüzey 1 mm den kalın bu müküsle kaplı (fiziksel engel)
    • Alkalidir, normal mide duvarını asit salgının etkisinden korur (kimyasal engel)
    • Besin teması ve mukoza tahrişi salgıyı uyarır

☆Oksintik (Gastrik) Hücreler ve Salgıları

  • Boyun hücreleri (müküs)
  • Esas hücreler (pepsinojen)
  • Pariyetal hücreler (HCl ve IF)
  • Enterokromafin hücreler (histamin)

Aşırı stres gibi durumlarda sempatik sinir sisteminin etkisi artar buna bağlı olarak salgılar azalır ve sonuçta gastrit olur.

Gastrik Lipaz: Bütrik asit sindiriminde etkilidir.

HCl Salgı Mekanizması

Paryetal hücre salgısı

    • HCl asit içerir
    • pH 0.8
    • K içerir
  1. Kanalcıklara aktif olarak Cl pompalanıp, hc içine aktif olarak Na alınır
  2. Kanal içi potansiyel -40 ile -70 mV
  3. K ve Na iyonları kanalcıklara sürüklenir
  4. Sitoplazmada Su H ve OH a ayrışır
  5. H aktif olarak kanalcıktaki K ile değiştirilir (H-K-ATPaz)
  6. Na aktif olarak hc ye geri emilir
  7. H ve Cl kanalcıkta HCl oluşturur
  8. Kanalcıklara osmozla su geçer
  9. Sitoplazmada OH CO2 ile birleşir HCO3 oluşur, kana verilir Cl alınır. Cl , HCO3 ile yer değiştiriyor.

☆IF Salgısı

  • Pariyetal hücrelerden salgılanır
  • İleumda B12 vit emilimi için gerekli
  • Kronik atrofik gastrit aklorhidri ve pernisiyöz anemiye neden olur

☆Karbonik Anhidraz enzimi H+ olumu için önemlidir.

Karbonik Anhidraz’ın bulunduğu yerler:

Eritrosit,

Böbrek epitel hücreleri ,

Kan-Beyin bariyerinin arkası,

Pankreasta HCL Salgılayan hücreler

G:\isbelgeler\mersin\asetet arşivi\metabolizma\sindirim sistemi\HCL düzenlenmesi.JPG

☆Enterokromafin Hücre Salgısı

  • Gastrik bezin derinlerinde paryetal hc lerle temas halinde

Histamin salgılarlar / Histamin: H2 reseptörü üzerinden HCL salgılatır.

  • HCl asit yapım ve salgı hızı histamin miktarı ile ilişkili
  • Uyaranlar
    • Gastrin hormonu
    • Vagustan Ach salınımı
    • Mide duvarı Enterik S.S den salgılanan hormonlar

Mide asit salgısının uyarılması:

Sinirsel : Ach

Endokrin: Gastrin

Lokal : Histamin

Asetilkolin:

-GRP’yi artırıp gastrin salınımını sağlar. HCL salgıaltır.

-Direkt olarak pariyetel hücrelerden HCL salgılatır.

Pepsinojen Salgısı

  • Mide müköz ve peptik hücrelerinden farklı birkaç çeşit pepsinojen salınır
    • İşlevleri aynı, protein sindirimi
  • Aktif şekli pepsin
    • HCl ve pepsin varlığı pepsinojeni pepsine çevirir
  • Vagal Ach ve asit varlığı ile peptik hc ler uyarılır

Pilorik Bezin Salgısı

  • Pariyetal hc yok, Peptik hc içeriği az
  • Çokça müköz hc içerir
    • İnce müsin salgılar
    • Kayganlaştırma ve duvarı asitten koruma
  • Antral G hc leri Gastrin hormonu salgılar
    • Et veya protein içeren besinler uyarıcı
    • Histamin salgısını doğrudan uyarır

Gastrin→sGRP→ En güçlü vazodilatatör salgılatır.

Mide Salgısının İntestinal Etkenlerle Baskılanması

  • Sempatik ve vagus lifleri ile yayılan enterogastrik refleks mide hareketlerini yavaşlatır
    • Gerilme, asit varlığı, protein parçalanma ürünleri varlığı, mukoza tahrişi refleksi uyarır

Sekretin, GIP, VIP, CCK ve somatostatin hormon salgısı mide hareketlerini yavaşlatır ☆☆☆SORU!!! ☆☆☆ Aşağıdakilerden hangisi mide hareketlerini yavaşlatmaz ?

    • Asit, yağ, protein yıkım ürünleri, hiperozmotik sıvı varlığı, irritan maddeler hormon salgısını uyarır

Refleksler: Aşağıdan yukarı inhibisyon, yukarıdan aşağı eksistiyon şeklinde.

☆Enterogastrik Refleks →Mideyi baskılar , mide hareketlerini yavaşlatır.

☆☆Tersine Peristalizm →Kusma

Pankreas Salgısı

Pankreas enzimleri pankreastan inaktif olarak salındıkları için pankreası sindirmezler.

Pankreatik Bikarbonat Ve Sindirim Enzimleri:

  • Bikarbonat: Asit kimusun nötralizasyonu

Yağların Sindirimi:

Lingual Lipaz

Gastrik Lipaz

Enterik Lipaz

Pankreatik Lipaz / En Önemlisi

  • Enzimler: Protein, karbonhidrat ve yağ sindirimi
  • Proteolitik enzimler
    • Tripsin ve Kimotripsin: büyük peptidlere
    • Karboksipeptidaz: a.asitlere kadar parçalar
  • Pankreatik amilaz
    • Nişasta, glikojen ve diğerlerini (sellüloz hariç) disakkarit ve trisakkaritlere kadar parçalar
  • Pankreatik yağ enzimleri
    • Lipaz
    • Kolestrol esteraz
    • fosfolipaz

Enterokinaz Ve Antitripsin Enzimler

  • Barsak duvarından salgılanan enteropeptidaz (enterokinaz) tripsinojeni tripsine çevirir
  • Tripsin kendini ve diğerlerini aktifler
  • Proteolitik enzim üreten hc ler aynı zamanda antitripsin üretirler ve tripsinin hc içinde, asinüsler ve kanalcıklarda aktivasyonunu engeller
    • Yetersiz kalırsa akut pankreatit gelişir

Karbonik Anhidraz enziminin kofaktrörü : Çinkoz (Zn)

G:\isbelgeler\mersin\asetet arşivi\metabolizma\sindirim sistemi\pankreas salgı düzenleme.jpg

Pankreas Salgısının Düzenlenmesi

  • Uyaranlar
    • Ach salgısı: Vagal ve enterik kolinerjik uçlardan
    • Kolesistokinin salgısı: Besin girişi sonrası duodenum ve jejenumdan
    • Sekretin salgısı: İnce barsağa asidik kimus girişiyle
  • Kolesistokinin ve Ach asiner hc leri uyarıp bol enzimli sıvı salgılatır
  • Sekretin, Ach ve CCK kanal epitel hc lerini uyarıp sulu bikarbonat salgılatır

I Hücrelerinden Kolesistokinin salınır.

S Hücrelerinden Sekretin salınır.

Triptofan: İnsulini kandan uzaklaştıran tek aminoasit. ayrıca Seratonin prekürsörü.

Melatonin- Seratonin-Triptofan = Birbiri ile ilişkili.

İnce Bağırsak Salgıları

Brunner Bezleri

  • Pilor-duodenum bileşkesinde yerleşik, bileşik müköz bezler
  • Alkalen müküs salgılar, duvarı asitten korur
  • Uyaranları
    • Dokunma ve irritasyon
    • Vagal uyarı
    • Sekretin
  • Sempatik uyarı baskılarsa bunun sonucunda duodenal ülser olabilir.

Lieberkühn Kriptaları

  • Tüm ince barsak yüzeyindeki çukurcuklar
  • Goblet hücreleri
    • Müküs salgılar
  • Enterositler
    • ESS benzeri su ve elektrolit salgılar pH 7.5-8.0
    • Yapım hızı 1800ml/gün
    • Villüslardan hızla geri emilirler
    • Madde geçişini kolaylaştırıcı etki
    • Peptidaz, sükraz, maltaz, izomaltaz, laktaz, intestinal lipaz salgılarlar
    • Hc ler dipten yüzeye göç ederler, yaşam süresi 5 gün

Kalın Bağırsak Salgıları: / Pıhtılaşmada önemli olan K Vitamini emilimi gerçekleşir

Kalın bağırsakta emilim aminoasit , glikoz yada yağ asiti düzeyinde olduğu için en küçük birimlere parçalanmalı.

Müküs Salgısı

  • Lieberkühn kriptalarından bol müküs salgılayan hc
    • Duvarı korur ve dışkıyı yapıştırır
  • Az sayıda bikarbonat salgılayan hc
  • Villüs yok, enzim içermez
  • Dokunma ve lokal refleksler uyarır
  • Parasempatik uyarı distal 2/3 ünü uyarır
  • Duygusal olaylar müküslü salgı yaptırır
  • Enterit müküsle birlikte bol sıvı ve elektrolit salgılatır

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.